महाराष्ट्र शासनाच्या नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प (PoCRA 2.0) अंतर्गत शेतकऱ्यांना विविध कृषी घटकांसाठी थेट आर्थिक सहाय्य दिले जाणार आहे.
हा प्रकल्प हवामान अनुकूल शेती, पाण्याचा कार्यक्षम वापर आणि शाश्वत शेती प्रणाली विकसित करण्यावर लक्ष केंद्रीत करतो.
या अंतर्गत शेतकऱ्यांना ठिबक सिंचन, शेततळे, मधुमक्षिका पालन, कुक्कुटपालन, शेळीपालन, बांबू लागवड, हरितगृह लागवड, मच्छीपालन, फळबाग लागवड अशा अनेक घटकांचा लाभ मिळणार आहे.
🧾 नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प 2.0 अंतर्गत उपलब्ध योजना घटक
| क्र. | योजना घटकाचे नाव | लाभ / उद्दिष्ट |
|---|---|---|
| 1 | मधुमक्षिका पालन 🐝 | मध उत्पादन व पूरक उत्पन्न वाढवणे |
| 2 | कुक्कुटपालन 🐔 | घरगुती व व्यावसायिक उत्पन्नासाठी पंख फुलवणारी योजना |
| 3 | बांबू लागवड 🎋 | पर्यावरणपूरक व दीर्घकालीन उत्पन्नासाठी |
| 4 | कीटक संगोपन गृह 🐛 | नैसर्गिक कीटक संवर्धन आणि सेंद्रिय शेतीस मदत |
| 5 | ठिबक सिंचन 💧 | पाण्याची बचत आणि कार्यक्षम सिंचन पद्धती |
| 6 | शेततळे अस्तरीकरण 🏞️ | पावसाचे पाणी साठवण व पुनर्भरण |
| 7 | शेततळे इनलेट-आउटलेट | जलसंचय व्यवस्थापन सुधारणा |
| 8 | हवामान अनुकूल तंत्रज्ञान 🌦️ | क्लायमेट-स्मार्ट शेतीसाठी नवीन पद्धती |
| 9 | शेती शाळा 👩🌾 | शेतकऱ्यांसाठी प्रशिक्षण आणि मार्गदर्शन |
| 10 | शेळीपालन 🐐 | लघु पशुपालनातून पूरक उत्पन्न |
| 11 | सामुदायिक शेततळे | गट शेती व पाण्याचे सामायिक व्यवस्थापन |
| 12 | फळबाग लागवड 🍊 | फळपिकांद्वारे दीर्घकालीन उत्पन्न वाढ |
| 13 | गोड्या पाण्यातील मच्छीपालन 🐟 | मत्स्यपालनातून अतिरिक्त कमाई |
| 14 | तुती लागवड 🌿 | रेशीम उद्योगाशी संबंधित लागवड |
| 15 | कंपोस्ट उत्पादन युनिट ♻️ | सेंद्रिय खत निर्मिती आणि जमिनीची सुपीकता वाढ |
| 16 | नवीन सिंचन विहीर / पाईप 🚿 | शेतीसाठी जलस्रोत उपलब्ध करणे |
| 17 | हरितगृह लागवड 🌱 | वर्षभर शेतीसाठी नियंत्रित वातावरण |
| 18 | भाजीपाला लागवड 🥬 | पोषण आणि उत्पन्न वाढीसाठी भाजीपिके |
| 19 | शेडनेट गृह 🏡 | उष्णतेपासून पिकांचे संरक्षण |
| 20 | गांडूळ खत युनिट 🪱 | सेंद्रिय खत निर्मिती आणि नफा वाढवणे |
| 21 | वृक्ष लागवड 🌳 | पर्यावरण संवर्धन व मातीची धूप कमी करणे |
| 22 | पंपसंचना ⚙️ | पाणी उचलण्यासाठी आधुनिक साधने |
💡 टीप: हे घटक PoCRA 2.0 अंतर्गत विभागनिहाय व जिल्हानिहाय लागू असतील.
📑 अर्जासाठी आवश्यक कागदपत्रे
ऑनलाईन अर्ज करताना खालील कागदपत्रे आवश्यक आहेत 👇
- आधार कार्ड
- बँक पासबुक (IFSC कोडसह)
- शेतकरी आयडी (AgriStack Farmer ID)
- मोबाईल क्रमांक (Aadhaar शी लिंक असलेला)
- जातीचा दाखला — (जर अर्जदार अनुसूचित जाती/जमातीतील असेल तर)
💻 नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प 2.0 — ऑनलाईन अर्ज कसा करावा?
✅ Step-by-Step अर्ज प्रक्रिया
🔹 Step 1: तयारी
- आधार कार्ड, बँक पासबुक, मोबाईल आणि Farmer ID जवळ ठेवा.
- मोबाईल नंबर Aadhaar शी लिंक असल्याची खात्री करा.
🔹 Step 2: पोर्टलवर जा
👉 https://dbt-ndksp.mahapocra.gov.in/IndividualFarmer/Login या संकेतस्थळावर लॉगिन करा किंवा PoCRA पोर्टलवर जा.
🔹 Step 3: लॉगिन किंवा नवीन नोंदणी
- Farmer ID असल्यास — थेट लॉगिन करा.
- Farmer ID नसेल — Aadhaar नंबर टाका, मोबाईलवर आलेला OTP टाका, आणि नवीन Farmer ID तयार करा.
🔹 Step 4: योजना घटक निवडा
- “Nanaji Deshmukh Krushi Sanjivani Project 2.0” निवडा.
- तुम्हाला हवा असलेला घटक (उदा. ठिबक सिंचन, शेततळे, इ.) निवडा.
- आवश्यक माहिती भरा आणि कागदपत्रे अपलोड करा.
🔹 Step 5: अर्ज सबमिट करा
- सर्व तपशील तपासून “Submit Application” वर क्लिक करा.
- अर्ज क्रमांक जतन करून ठेवा.
🔹 Step 6: अर्ज स्थिती तपासा
- MahaDBT पोर्टलवर “Application Status” विभागात जाऊन अर्जाची स्थिती पाहा.
- अधिकारी पडताळणी नंतर अर्ज मंजूर झाल्यास तुम्हाला SMS द्वारे माहिती मिळेल.
⚠️ महत्त्वाची सूचना
- अर्ज प्रक्रिया पूर्णपणे ऑनलाईन आहे.
- काही घटकांसाठी First Come First Serve तत्व लागू आहे — त्यामुळे शक्य तितक्या लवकर अर्ज करा.
- ज्यांच्याकडे Farmer ID नाही त्यांनीही Aadhaar वरून थेट अर्ज करू शकतात.
📲 अधिक माहितीसाठी
👉 PoCRA अधिकृत संकेतस्थळ : https://krushi.maharashtra.gov.in/
👉 MahaDBT पोर्टल : https://mahadbt.maharashtra.gov.in/
👉 शंका असल्यास : आपल्या जवळच्या कृषी सहाय्यक / तालुका कृषी अधिकारी कार्यालयाशी संपर्क साधा.
🧭 निष्कर्ष
“नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प 2.0 (PoCRA 2.0)” हा शेतकऱ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी एक सुवर्णसंधी आहे.
यामध्ये शेतकऱ्यांना केवळ अनुदानच नाही, तर हवामान बदलाशी जुळवून घेण्यासाठी तंत्रज्ञान व प्रशिक्षण सुद्धा दिले जात आहे.
म्हणून सर्व इच्छुक शेतकऱ्यांनी आजच MahaDBT पोर्टलवर जाऊन अर्ज करावा आणि आपल्या शेतीला एक नवी दिशा द्यावी! 🌾